ادبیات فارسی: متناقض نما

کیف پولم پر از خالیست!

جیب‌هام پره خالیه!

این جمله رو زیاد شنیدیم. خب این یک آرایه ادبی هست تحت عنوان "پارادوکس یا تناقض" به این صورت که هرگاه دو مفهوم متضاد رابه هم نسبت دهیم و در یک چیز جمع کنیم آرایه متناقض‌نما شکل می‌گیرد و معمولاً معنایی عمیق و پر مغز در پس آن نهفته ‌است.

برای آشنایی بیشتر به نمونه های زیر توجّه نمایید :

- بر بساطی که بساطی نیست: با وجود فراهم بودن شرایط مناسب  اما وضع کشور و مردم نامساعد است . . بی بساطی وجود بساط  را نقض می کند.

  پارادوکس واژه ای انگلیسی است به معنی عقیده ای که با عقیده ی عموم مخالف باشد. مثل: « هرگز وجود حاضر غایب شنیده ای » که  « غایب » نقض کننده ی «حاضر » است .

 حافظ می فرماید: دولت فقر خدایا به من ارزانی دار                  کاین کرامت سبب حشمت و تمکین من است

چون غمت را نتوان یافت مگر در دل شاد           ما به امّید غمت خاطر شادی طلبیم (یافتن غم در دل شاد )

نمونه های خیلی زیادی میشه پیدا کرد. یعنی زمانی که بدونیم این آرایه چی هست در شعری که میخونیم یا در کلام دیگران و متون به راحتی به چشم میاد. من این آرایه رو خیلی دوست دارم  چون بازی قشنگی با ذهن میکنه. چند نمونه ادبی دیگر :

- از خلاف آمد عادت بطلب کام ، که من                   کسب جمعیت از آن  زلف پریشان کردم

- به پاس یک دل ابری ، دو چشم بارانی                    پر است خلوتم از یک حضور نورانی

- کنار نام تو لنگر گرفت کشتی عشق                       بیا که یاد تو آرامشی است طوفانی

- کسی که وسعت او در جهان نمی گنجید                به خانه ی دل من آمده است مهمانی

-  در نا امیدی بسی امید است                              پایان شب سیه سپید است

- از تهی سرشار  / جویبار لحظه ها جاری است

- اگرت سلطنت فقر ببخشند ای دل                        کمترین ملک تو از ماه بود تا ماهی

اینم از خودماز خود راضی: هرگاه از کنارم عبور می‌کنی با صدایی خاموش می‌خوانمت تا نگاهم کنی، اما تو برای فریاد سکوتم گوش شنوا نداری، نغمه‌های بی‌صدای مرا را نمی‌شنوی. عبور می‌کنی در حالی که من در پیدایی تو گـم شده ام و یک طوفان آرامم.

/ 11 نظر / 1061 بازدید
نمایش نظرات قبلی
نرگس شیراز

سلام مرسی .خوشمان آمد.

نجلا

سلام عزیزم[ماچ] چه متن زیبایی نوشتی خیلی زیبا و با احساس ،ادبی، لطیف و ... واقعا حظ کردم "هرگاه از کنارم عبور می‌کنی با صدایی خاموش می‌خوانمت تا نگاهم کنی، اما تو برای فریاد سکوتم گوش شنوا نداری، نغمه‌های بی‌صدای مرا را نمی‌شنوی. عبور می‌کنی در حالی که من در پیدایی تو گـم شده ام و یک طوفان آرامم." راستی دیکته "حظ" همین هست؟[سوال]

سميه

سلام دسته گل خيلي قشنگ و جالب بود آفرين [قلب]

شیوا

سلام رویا جون مطلبهای که میذاری خیلی مفید و قابل درکه مخصوصا شعرها و متن هایی که از خودت میگی را دوست دارم موفق باشیی [لبخند][گل]

جوان امروز

[گل] [گل] [گل] [گل] [گل][گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل][گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل][گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل][گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل][گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل][گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل][گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل][گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل][گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] [گل] یه باغ گل تقدیم به شما مطالبت بی نظیرند

محبوبه

هنگام تنگدستی درعیش کوش ومستی کین کیمیای هستی قارون کند گدا را این هم آرایه متناقض نماست؟ [لبخند] [قلب] [ماچ] رویاجان این شعرها ومتن های خوشگلت را که اینجا میذاری خیلی خیلی قشنگ هستند نمیخوای جمعش کنی و به عنوان کتاب چاپ کنی؟

کیمیا

سلام این عالم سراسر متناقض نماست ... نقیض هر پدیده ای در دل اون پدیده هست... راستی یه ایمیل براتون فرستادم. شاید رفته باشه تو اسپم. خوب ایمیلتونو چک کنین [نیشخند]

مريم

روياجون با اينكه رياضي و حقوق خوندم ولي عاشق شعر و ادبيات بودم و هستم. مخصوصا با خوندن متن‌هاي خيلي قشنگ تو كه منو به وجد مياره بيشتر عاشق مي‌شم. جمله‌اي كه از خودت تو متن گذاشتي خيلي زيبا و بي‌ماننده. آفرين به تو با اين همه حس و شور و توان

ساراي

خوش است اندوهِ تنهایی کشیدن اگر باشد امید باز دیدن مرسي رويا جان دوباره ما تو كلاس ادبيات شما يه آرايه جديد ياد گرفتيم البته بگم ها ما تو درس رياضي هم يه پارادوكس داريم ها .........[چشمک] من اين آرايه رو خيلي دوست دارم احساس مي كنم مطلب رو خيلي خوب براي مخاطب جا ميندازه [نیشخند] مـــــــــــــــــــــــرســــــــــــــــــــــــِِِِِِِِِِِِِِِِِيـــــــــــــــــ

ساراي

خوش است اندوهِ تنهایی کشیدن اگر باشد امید باز دیدن مرسي رويا جان دوباره ما تو كلاس ادبيات شما يه آرايه جديد ياد گرفتيم البته بگم ها ما تو درس رياضي هم يه پارادوكس داريم ها .........[چشمک] من اين آرايه رو خيلي دوست دارم احساس مي كنم مطلب رو خيلي خوب براي مخاطب جا ميندازه [نیشخند] مـــــــــــــــــــــــرســــــــــــــــــــــــِِِِِِِِِِِِِِِِِيـــــــــــــــــ